लोकको कथा

लोकको कथा
सहदेव पौडेल
न्यूयोर्क

एकादेशमा यताकतै “मकैबारी’नामको एउटा गाऊ थियो.गाऊमा बारैमासा मकै पाक्थ्यो.मकै खाना स्याल,चराहरू,बादरहरू,सुगाह
रू जहिलेपनि उत्तेजित हुन्थे.मकैबारीका बोटहरु जब कम्मर माथि माथि आउन शुरू हुन्थ्यो मकै बारीका गाउलेहरुमा एक किसिमको खुशीको फूल फुल्थ्यो र आफ्नै स्वबिबेकले मकै बारीको रक्षा गर्थे ,पूजा पाठ गर्थे किन भने मकै उनिहरुको धर्म थियो.परम्परा थियो . एक मौसमको मकै पाकेर अर्को मौसमको मकै सुरु हुने बेलामा भने गाऊमा छोटो सुन्यता छाउथ्यो . कतै मकै फेरी नफ़ल्ने हो की भन्ने त्रास हुन्थ्यो तर त्यस्तो कहिल्यै भएन.

समयक्रममा खोलामा थुप्रै पानी बगे, मकैका थुप्रै जन्म -पुनर्जन्म भयो,यो मकैबारीको अनौठो बिशेषता के थियो भने मकै रोप्नु पर्दैन थियो, आफै क्रमश पलाउथ्यो ,पाक्थ्यो . मकै पाके पछि पनि गाउलेहरुले कहिले अतिरिक्त मकै घरमा भण्डार गरेनन, जुन बेला चाहिन्थ्यो,त्यहि दिन ल्याउने,खाने गर्थे, रित यसैगरी चली रह्यो.

क्रमश गाउलेमा मकै खान आउने चरा चुरुंगी, बादर, स्याल माथि,जिज्ञाशा बढ्यो,यिनीहरू किन मकै खाना आउछन भन्ने प्रश्न भीत्र कतै उब्जियो,र मकै महत्वपूर्ण चीज पो हो की भन्ने लागेर पालै पालो दिन रात मकै बारीमा पहरा दिन थाले, क्रमश बिभिन्न समूह बनेर गाउलेहरुले मकैबारीको रछ्या गरे. त्यसपछि चरा चुरुंगी, स्याल,बादरहरू धेरै समय सम्म मकै बारीमा आएनन.मकैबारी शान्त थियो !

त्यसपछि गाउलेहरु बिस्तारै घर फिर्दा दुई चार घोगा मकै बोकेर फर्किन थाले, दैनिक जसो बिभिन्न समूहले पालै पालो सके जती आफ्नो घरमा मकै लान थाले, कसैले कसैको बिरोध गरेनन. बास्तवमा उनीहरुलाई बिरोध के हो पनि थाहा थिएन.सातै दिन सात थरीका समुहले मकैबारीको पालो गर्ने र मकै लान थाले !मकै सबैलाई पूगी रहेको थियो!

बर्षौ बित्यो, नया पुराना पुस्ताहरू आए गए, परम्परा बिस्तारै परिवर्तन हुदै गयो.एक दिन अर्को गाऊबाट कोही घुम्दै फिर्दै, मकैबारी गाउमा आइपुगे, मकै बारी धन धान्य भएको गाऊ देखे पछि ती गाउलेले मकैबारीको सूक्ष्म निरीक्षण गर्यो. सोझा गाउलेको जीबन परिबेश यी पराई मान्छेले बुझी हाले. उनले मकैबारी गाउको सातै समुहलाई पालै पालो भेटेर मकैको महत्व बुझाए.उनले गाउलेलाई यसरी बताएकि, यी सात समुहले एक अर्कालाई नबुझेको अथवा थाहा नभएको जस्तो गरेर बुझाए.सबैले केही थाहा नपाएको जस्तो गरे.
केही दिन भीत्र क्रमस मकैबारीका गाउलेहरु बिच नजनिदो किसिमको सित युध्द चल्यो,त्यों दिन देखि सबैले आफुले सकेको मकै बोकी घर फर्कन थाले,पहिले मकै पाके पछि टिपिन्थ्यो भने अब दुधिलो मकै नै टिपेर लेराउन थाले,शांत देखिएका मकैका बोटहरू पछि पछि लुछिएका जस्ता देखिंथे. यी सात समुहले जबरजस्ती मकै जम्मा गरेर त्यों अर्को गाउलेको गाऊ तीर पठाउन थाले, बेच बिखन सुरु भो. पैसाको लेन देन भो, हिसाब किताब सुरु भो, मकै बारीका गाउलेले अर्को गाऊ देखे,अर्को संसार भेटे,
समुह्हरू बलियो हुदै गए, त्यो मकैबारी गाउलाई यी सबै समुहले आफ आफ्नै कब्जामा राख्न खोजे, रिश राग बढ्यो, क्रमश यी गाउलेले सहयोगको लागी फेरी स्याल,सुगा,चराहरू र बादरहरू सबैलाई बोलाउन थाले, मकैबारी अब मकै बारी जस्तो नभएर युद्ध बारी जस्तो देखियो.

ऋतू बदलियो. गाउलेहरु ईर्ष्यालु बन्दै गए.कसैले कसैलाई कहिल्यै केही भनेनन. एक दिन यी सात समुहले आफ्नो आफ्नो समुहमा गोप्य रुपमा छलफल गरेछन .त्यो साझ कुनै पनि सूमह मकैबारीको सुरछा गर्न गएनन.बिहान सबेरै सातै समूह सात धुरबाट एकै समयमा मकैबारीमा जम्मा भए..मकैबारी सातै धुरबाट जल्दै आई रहेको थियो …मकैबारी जल्दै गयो..अन्तमा यी सबैले एक अर्कालाई एउटै थलोमा भेटे.. तर त्यति खेर आगोको धुवा धुलोले उनीहरूले एक अर्कालाई चिनेनन..
*************************

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s